Opracowanie 297 OPRACOWANIE INFORMACJE O HOMERZE o Homerze, autorze dwóch wspan
Opracowanie 297 OPRACOWANIE INFORMACJE O HOMERZE o Homerze, autorze dwóch wspaniałych starożytnych epopei: Iliady i Odysei, wiemy niewiele, choć zachowało się siedem jego życiorysów. Pochodzę one z czasów rzymskich i maję charakter na pół legendarny. Tak więc nie wiadomo czy Homer to imię własne, czy przydomek. Różni badacze wywodzę to imię od słów oznaczajacych "składacza", "zakładnika", "towarzysza" lub "ślepca". Etymologie te sę zawodne, więc lepiej przyjęć, iż było to imię własne. Grecy starożytni nazywali Homera po pro- stu Poeta, bez żadnych dodatków. Legendarne z pewnością są informacje, że Homer pierwotnie nazywał się Melesi- genes i był synem boga rzeki Meles, płynącej koło Smyrny, i nimfy Kreteis. Świadczą one jedynie o randze Homera w świecie greckim, gdzie zawsze wybitnym ludziom przypisywano boskie lub półboskie pochodzenie. Także miejsce urodzenia poety od najdawniejszych czasów było przedmiotem sporu, według świadectwa zamieszczone- go w epigramacie z II w. p.n.e.: "Siedem miast się spierało o ród poety Homera". Język - dialekt joński, którym napisane Sif epopeje - wskazuje na pochodzenie autora z Azji Mniejszej, może ze Smyrny, ale nie jest to pewne. Faktem jest, że znał wybrzeża Azji Mniejszej, opisywał je bowiem bardzo realistycznie w Iliadzie. Naj- wcześniejsze wzmianki o Homerze, pochodzęce z VI w. p.n.e., zawierają informację, że pochodził z wyspy Chios. a wyspie tej działała w późniejszych wiekach szkoła naśladowców i recytatorów jego poezji, tzw. homerydów. Wszystkie inne informacje, zawarte w zachowanych biografiach poety, należy włożyć między bajki. Można jesz- cze jedynie brać pod uwagę wzmiankę, iż umarł na małej wysepce los, dożywszy póź- nego wieku. Równie trudno ustalić czas życia poety i powstania jego dzieł. Analiza świadectw literackich i archeologicznych umieszcza go w IX lub VIII w. p.n.e., a ściślej na prze- łomie tych wieków. GENEZA ODYSEI Stworzone przez Homera na przełomie IX i VIII w. p.n.e. dzieła ukazują barwny świat kultury mykeńskiej, która istniała na terenach dzisiejszej Grecji od 1700 do 1200 J: p.n.e. Utwory Homera Sif więc historyczne, ale nie w dzisiejszym znaczeniu tego pojęcia. Homer tworzac je nie archaizował świadomie, jak współczesny pisarz 298 Odyseja Opracowanie 299 historyczny. Starożytny poeta kreował swój świat, wykorzystując tradycję aojdyczna, pieśni bohaterskie poetów-improwizatorów i stworzony przez nich obraz rzeczywisto- ści. Trzeba postawić pytanie, kiedy te pieśni powstawały? Wydarzenia przedstawione w epopejach rozegrały się w XII w. p.n.e. Wykopaliska archeologiczne coraz bardziej potwierdzają istnienie tej kultury i zgodność przekazu Homeryckiego z historią. Wojna trojańska była ostatnim wielkim wydarzeniem w dziejach Achajów. Potem nastąpiły wieki klęsk, kryzysu, upadku kultury. Lata świetności utrwalono w mitach i legendach, które prawdopodobnie narodziły' się w niedługim czasie po wydarzeniach, które opiewały. Przez cztery wieki, dzielące wojnę trojańską od Homera, bohaterskie pieśni były przekazywane ustnie. Wiemy o tym także od Homera. W Odysei występują tacy śpiewacy, np. Demodok w pałacu króla Feaków czy Femios w domostwie Penelopy na Itace. Tworząc swe poematy Homer wykorzystał zawarte w pieśniach aojdów tematy, schematy kompozycyjne oraz tradycyjne konstrukcje stylistyczne. Scalił je swym wielkim talentem, genialnym zamysłem w jednolite obrazy mykeńskiego świata. Tak więc jego dzieła stoją na pograniczu twórczości ustnej i literatury pisanej. HISTORIA I GEOGRAFIA ŚWIATA ACHAJSKIEGO W UTWORZE HOMERA o istnieniu kultury mykeńskiej i państw achajskich dowiedzieliśmy się stosunko- wo niedawno z wykopalisk archeologicznych. Odkrycia Evansa, Schliemanna i innych badaczy potwierdziły istnienie w okresie od XIV do XII w. p.n.e. w Grecji potężnych królestw, których ośrodkami były pałace-zamki. Poświadczają ich istnienie oraz ekspansję na tereny Azji Mniejszej teksty hetyckie i egipskie. Wojna trojańska była właśnie jednym z objawów tej ekspansji. Grecy datowali tę wyprawę na lata 1194-1184 p.n.e. Wykopaliska na wzgórzu Hissarlik w Turcji potwierdziły istnienie miasta, które ok. 1200 r. p.n.e. zniszczył obcy najazd. Prawdopodobnie była to Troja Homerowa. W wykopaliskach w Mykenach, Tyrynsie, Pylos odnaleziono cyklopowe zamki, broń z brązu, podobną do opisywanej przez Homera, biżuterię i maski, przedstawia- jące groźne, brodate twarze wojowników. Na ich podstawie możemy stwierdzić, że Homer dość wiernie ukazał życie codzienne Achajów, sposoby walki, a także zabawy i uczty w zamkach arystokratów, mieszkających w Pylos, Sparcie i na Itace. Odtworzył też geografię świata mykeńskiego. Odyseusz przewędrował całą Egeę, zasięg jego podróży obejmuje znany Achajom świat basenu Morza Sródziemnego aż po Egipt na południu oraz Sycylię i południową Italię na zachodzie. . .. Homer opisywał odwiedzane przez bohatera miejsca tak dokładnie, realistycznie, że wielu badaczy strawiło wiele lat, usiłując odtworzyć szlak wędrówek Odysa. Błąd ich polegał na tym, iż nie uwierzyli w baśniowość, fantastykę geografii tych podróży, choć wiele miejsc jest autentycznych i realistycznie opisanych. Realizm Homera polega na drobiazgowym opisywaniu szczegółów natury, na pewno często znanej mu z autopsji. Między innymi Itakę opisał tak, jakby ją znał osobiście. Wykopaliska bry- tyjskie na wyspie w latach 1930-1932 potwierdziły istnienie na niej kultury mykeń- skiej. Osadnictwo ogniskowało się w północnej części wyspy koło Stawros i zatoki Polis - według tekstu Odysei tam właśnie znajdował się pałac Odyseusza. Zgadza się także z prawdą topografia wyspy przekazana przez Homera - z górą Neriton, zatoką Deksia i grotą Marmarospilia, w której Odys ukrył skarby otrzymane od Feaków. CZAS I MIEJSCE AKCJI Akcja epopei rozgrywa się w ciągu 40 dni w ostatnim, dziesiątym roku tułaczki Odyseusza, wracającego spod Troi do rodzinnej Itaki po 20 latach nieobecności. Miejscem jest rozległy obszar Morza Egejskiego i Śródziemnego, przez który wędrował bohater, Spod Troi udał się do Isma.ros w Tracji, gdzie spustoszył miasto Kikonów. Po wyruszeniu stamtąd miał opłynąć przylądek Malea, ale burza ode- pchnęła go od wybrzeży Peloponezu i odtąd dalsze jego przygody mają charakter baśniowy, jakkolwiek opisy miast i przyrody wysp przypominają autentyczne miejsca. Odwiedził więc Odyseusz krainę Lotofagów, wyspę cyklopa, Eola, krainę Lajstrygo- nów, wyspę Kirke, gdzie przebywał przez cały rok. Potem odwiedził krainę umarłych i przeżył wiele przygód: ominął szczęśliwie wyspę Syren, Scyllę i Charybdę. Po wizy- cie na wyspie Heliosa stracił ludzi i okręty. Wylądował na wyspie Ogigii, gdzie przez siedem lat więziła go nimfa Kalipso. Po interwencji bogów opuścił Ogigię i dopłynął do kraju Feaków, którzy pomogli mu w powrocie do Itaki. Wędrował także syn Odyseusza, Telemach. Odwiedził miasta Peloponezu: Pylos i Spartę. Inni bohaterowie Odysei też podróżowali, np. Menelaos, który dotarł aż do Egiptu. PLAN ZDARZEŃ I SYTUACJI Księga I 1. Inwokacja do Muzy. 2. Informacja o losach bohaterów trojańskich, którzy wszyscy już powrócili do domów, nie powrócił tylko Odyseusz. 3. arada bogów na temat kary, która spotkała Ajgista za zamordowanie Agamem- nona i o nieszczęsnym losie tułacza Odysa. 4. Obraz stosunków panujących na Itace; prezentacja Telemacha, Penelopy i zalotników. 5. Rady Ateny udzielone Telemachowi i dotyczące wyprawy na poszukiwanie Ody- seusza. 6. Zmiany w postawie Telemacha po rozmowie z Ateną, zapowiedź zwołania zgroma- dzenia ludowego, stanowcze sprzeciwienie się matce, która nie chce słuchać smutnych pieśni Femiosa. 300 Odyseja Opracowanie 30 l Księga II 1. Wiec mieszkańców Itaki: a) skargi Telemacha na zuchwalstwo zalotników, b) występienie jednego z zalotników, który oskarża Penelopę, że zwleka z odda- niem ręki jednemu z nich; c) niespełniona prośba Telemacha o okręt i wioślarzy, by mógł wyruszyć po wie- ści o ojcu; d) rozwiązanie zgromadzenia. 2. Interwencja Ateny, która załatwiła Telemachowi okręt. Telemach z Ateną wylU- szaję w podróż na Peloponez. Księga III 1. Przybycie do Pylos, udział w ofierze składanej przez estora Posejdonowi. 2. Opowieść estora o losach Agamemnona i Menelaosa. 3. Opis ofiary z jałówki składanej Atenie. 4. Wyjazd Telemacha z Pejsistratem do Lakedajmonu. Księga IV 1. Opis wspaniałego dworu Menelaosa i obchodów podwójnych zaślubin .: 2. Opowieści Menelaosa i Heleny podczas uczty o fortelach Odyseusza pod Troję, 3. Opowiadanie Menelaosa o przygodzie u wybrzeży Egiptu ze starcem morskim Pro- teusem, od którego dowiedział się o pobycie Odysa na Ogigii. 4. Przygotowanie zasadzki przez zalotników na powracającego na Itakę Telemacha. 5. Sen Penelopy, w którym Atena pod postacia siostry Iftimy pociesza jll, że synowi nic nie grozi. Księga V 1. Druga narada bogów,na której Zeus wzywa Herme a, by zaniósł Kalipso jego roz- kaz. 2. Kalipso oznajmia Odyseuszowi, że może wrócić do domu. 3. Odys buduje tratwę i wypływa. 4. Wyllldowanie Odyseusza na Scherii, wyspie Feaków, po siedemnastu dniach podróży. . Księga VI 1. Grupa dziewczat z królewską córkę. auzykaę z polecenia Ateny pierze suknie i gra w piłkę nad brzegiem morza. 2. Spotkanie Nauzykai z Odyseuszem, który prosi o pomoc. Księga VII l. Odyseusz wiedziony przez Atenę przybywa do pałacu Alkinoosa. 2. Opis bajkowego pałacu i czarodziejskiego ogrodu. 3. Gościnne przyjęcie wędrowca proszllcego o pomoc w powrocie do ojczyzny. 4. Opowiadanie Odysa o pobycie na Ogigii i pełnej niebezpieczeństw żegludze na wyspę Feaków bez ujawnienia prawdziwej tożsamości. Księga VIII 1. Alkinoos z gościem udaję się na agorę, król poleca przygotować okręt i zaprasza wielmożów na ucztę. 2. Pieśń ślepego aojda Demodoka o sporze Achillesa z Odysem. 3. Igrzyska na agorze, w których bierze też udział Odys, rzucajao dyskiem; kolejna, tym razem pogodna, pieśń Demodoka. 4. Uczta w pałacu, podczas której Odys otrzymuje wspaniałe dary, a Demodok śpie- wa trzecia pieśń: o koniu trojańskim i zagładzie Troi. Księga IX Bohater przedstawia się i opowiada o swej drodze spod Troi i kolejnych przygo- dach: a) zdobyciu miasta Ismaros w kraju Kikonów, b) burzy morskiej u przylędka Malea, c) pobycie w kraju Lotofagów, d) wyprawie do jaskini cyklopa Polifema, w której Odys stracił kilku uploads/Geographie/ homer-odyseja.pdf
Documents similaires
-
57
-
0
-
0
Licence et utilisation
Gratuit pour un usage personnel Attribution requise- Détails
- Publié le Oct 20, 2021
- Catégorie Geography / Geogra...
- Langue French
- Taille du fichier 7.1257MB